‘Paraborgët’: buburrecat me kamera dhe injektorë testohen për kërkim-shpëtim

Inxhinierët e biorobotikës po testojnë buburreca të mëdhenj të pajisur me kamera dhe injektorë mjekësorë si mjete të mundshme për kërkim-shpëtim pas tërmeteve. The Guardian raporton se projekti quhet “paraborg” dhe po zhvillohet nga studiues të biorobotikës në University of Queensland në bashkëpunim me inxhinierë biomjekësorë të University of New South Wales. Synimi është që insektet të hyjnë në ndërtesa të shembura, shpella ose hapësira ku ekipet e shpëtimit nuk mund të arrijnë lehtë.

Ekipi përdori buburrecin gjigant gërmues të Queenslandit, Macropanesthia rhinoceros, dhe i pajisi me elektronikë të lehtë, kamera dhe sisteme automatike injektimi të krijuara për këtë specie. Sipas The Guardian, në provat e konceptit paraborgët arritën sukses 95 për qind kur injektori pozicionohej brenda 15 centimetrave nga objektivi. Kjo shifër mat një test të afërt laboratorik dhe nuk tregon se pajisja është gati për përdorim në një katastrofë reale.

Inxhinieri Thang Vo-Doan tha se qëllimi është ta shndërrojnë insektin nga një sensor lëvizës në një ndihmës të vogël të parë, ndërsa vendimet mjekësore të mbeten nën kontrollin e njeriut. Kandidati për doktoraturë Hai Nhan Le e përshkroi pozicionimin e saktë si një nga sfidat kryesore: insekti duhet të gjejë objektivin, të qëndrojë i qëndrueshëm dhe të aktivizojë injektimin. The Guardian raporton se kafshët anestezohen gjatë vendosjes së elektrodave dhe mikroçipit dhe jetojnë sa buburrecat e tjerë pasi u hiqet pajisja.

Mbikëqyrësi i Fire and Rescue New South Wales, Tim Hassiotis, tha se teknologjia mund të zgjerojë shtrirjen e ekipeve në hapësira të paarritshme. Vo-Doan parashikoi se, brenda pesë deri në dhjetë vjetësh, tufa insektesh të specializuara mund të vendosen në raste reale emergjence. The Guardian nuk raporton një dislokim të tillë; ai mbetet vizion i studiuesit. Pengesa e menjëhershme është të kontrollohet lëvizja dhe injektimi pa humbur sigurinë e personave që do të ndihmohen.